وکیل برای شکایت ثالث ✨✨✨ مشاوره تلفنی

مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث بستگی مستقیم به این دارد که اعتراض نسبت به چه نوع رأی یا اجراییه مطرح شده باشد.

در صورتی که اعتراض ثالث نسبت به حکم دادگاه (اعتراض ثالث حکمی) باشد، مرجع رسیدگی همان دادگاهی است که رأی را صادر کرده یا دادگاه هم‌عرض آن. در این حالت، شخص ثالث درخواست می‌کند رأیی که بدون حضور او صادر شده و به حقوقش لطمه زده، مورد بررسی مجدد قرار گیرد.

اگر اعتراض ثالث مربوط به اجرای حکم (اعتراض ثالث اجرایی) باشد، مرجع اولیه رسیدگی معمولاً دادگاه صادرکننده اجراییه یا دادگاه محل اجرای حکم است. در این حالت شخص ثالث ادعا می‌کند مالی که توقیف یا در حال فروش است متعلق به اوست نه محکوم‌علیه.

در هر دو حالت، رسیدگی به اعتراض ثالث در صلاحیت دادگاه‌های عمومی حقوقی است و این موضوع ارتباطی با دیوان عدالت اداری ندارد، مگر در موارد خاص اداری.

✔ در جمع‌بندی، اعتراض ثالث چه نسبت به رأی باشد و چه نسبت به عملیات اجرایی، اصولاً در صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی قرار دارد و مرجع آن بسته به مرحله پرونده (حکم یا اجرا) تعیین می‌شود.

مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث در حقوق ایران بستگی به این دارد که اعتراض نسبت به چه نوع رأیی مطرح شده باشد و در کدام مرحله از دادرسی قرار داریم.

در اعتراض ثالث نسبت به آرای دادگاه‌های حقوقی، مرجع صالح همان دادگاهی است که رأی قطعی را صادر کرده است. یعنی شخص ثالث باید اعتراض خود را به همان دادگاه ارائه دهد تا مجدداً موضوع بررسی شود.

در صورتی که رأی در مرحله تجدیدنظر صادر شده باشد و قطعی شده باشد، باز هم دادگاه صادرکننده رأی قطعی مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث خواهد بود، نه دادگاه بدوی.

در اعتراض ثالث اجرایی که مربوط به عملیات اجرای حکم است (مثلاً توقیف مال شخص ثالث)، رسیدگی معمولاً در دادگاهی که دستور اجرا را صادر کرده یا دادگاه مجری حکم انجام می‌شود.

هدف از اعتراض ثالث این است که اگر رأی یا عملیات اجرایی به حقوق شخصی که طرف دعوا نبوده لطمه بزند، آن شخص بتواند از حقوق خود دفاع کند.

بنابراین، مرجع رسیدگی به اعتراض ثالث اصولاً دادگاه صادرکننده رأی یا دادگاه مجری عملیات اجرایی است و تشخیص دقیق آن به نوع اعتراض (اصلی یا اجرایی) بستگی دارد.

تفاوت اعتراض ثالث با دعوای ورود ثالث در زمان طرح دعوا، هدف و وضعیت شخص ثالث در پرونده است و این دو نهاد حقوقی با وجود شباهت اسمی، کارکرد متفاوتی دارند.

در دعوای ورود ثالث، شخص ثالث در حالی وارد پرونده می‌شود که دادرسی هنوز در جریان است و رأی قطعی صادر نشده است. هدف او معمولاً حمایت از یکی از طرفین یا دفاع از حقوق مستقل خود در همان دعوای اصلی است.

اما در اعتراض ثالث، شخص ثالث زمانی وارد می‌شود که رأی صادر شده و حتی ممکن است قطعی شده باشد و این رأی به حقوق او لطمه وارد کرده باشد. بنابراین اعتراض ثالث بعد از صدور حکم مطرح می‌شود.

در ورود ثالث، شخص ثالث عملاً به‌عنوان یکی از اصحاب دعوا وارد رسیدگی می‌شود و در جریان دادرسی نقش فعال دارد، اما در اعتراض ثالث، هدف اصلی بی‌اثر کردن یا اصلاح رأی صادره نسبت به حقوق ثالث است.

از نظر مرجع رسیدگی نیز ورود ثالث در همان دادگاهی مطرح می‌شود که پرونده اصلی در حال رسیدگی است، ولی اعتراض ثالث در دادگاه صادرکننده رأی یا مرجع اجرای حکم بررسی می‌شود.

در نتیجه، ورود ثالث قبل از صدور رأی قطعی و در جریان دادرسی است، اما اعتراض ثالث بعد از صدور رأی و برای حمایت از حقوق شخص ثالث متضرر از حکم مطرح می‌شود.